Cut-off (ημερομηνία αξιολόγησης)
Στα ευρωπαϊκά προγράμματα: η ημερομηνία που «κλειδώνουν» οι αιτήσεις για τον επόμενο γύρο αξιολόγησης. Αν τη χάσεις, περιμένεις τον επόμενο.
Τα αποτελέσματα βγαίνουν συνήθως 2–5 μήνες μετά.
Τι σημαίνουν όλα αυτά
Οι όροι που θα συναντήσεις σε κάθε πρόσκληση, εξηγημένοι σε δύο γραμμές. Στις σελίδες των προγραμμάτων, πάτα πάνω σε κάθε υπογραμμισμένη λέξη.
de minimis (ενισχύσεις ήσσονος σημασίας)
Όριο της ΕΕ: μια επιχείρηση μπορεί να πάρει έως 300.000€ «μικρών» κρατικών ενισχύσεων σε κάθε κυλιόμενη 3ετία. Ό,τι έχεις ήδη πάρει μετράει.
Ισχύει από 1/1/2024 (Κανονισμός ΕΕ 2023/2831). Για αγρότες και αλιείς ισχύουν χαμηλότερα, ειδικά όρια. Μετράνε και οι συνδεδεμένες επιχειρήσεις.
Funding & Tenders Portal
Η ιστοσελίδα της Κομισιόν όπου δημοσιεύονται και υποβάλλονται οι περισσότερες ευρωπαϊκές προσκλήσεις. Χρειάζεσαι λογαριασμό EU Login και κωδικό PIC.
Ο κωδικός PIC (Participant Identification Code) αναγνωρίζει την επιχείρησή σου σε όλα τα ευρωπαϊκά προγράμματα.
LEADER / ΟΤΔ
Τοπικά προγράμματα για την ύπαιθρο. Τα τρέχουν οι Ομάδες Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ) και χρηματοδοτούν μικρές επενδύσεις σε τουρισμό, μεταποίηση και βιοτεχνία.
Κάθε ΟΤΔ καλύπτει συγκεκριμένους δήμους. Έλεγξε αν η έδρα σου είναι στην περιοχή της.
Αίτημα επαλήθευσης / εκταμίευση
Πληρώνεσαι αφού αποδείξεις ότι έκανες την επένδυση (τιμολόγια, πληρωμές μέσω τράπεζας, φωτογραφίες). Συνήθως πρώτα πληρώνεις εσύ.
Πλήρωνε πάντα με τραπεζική μεταφορά από λογαριασμό της επιχείρησης· τα μετρητά συνήθως δεν γίνονται δεκτά.
Άμεση αξιολόγηση (σειρά προτεραιότητας)
Οι αιτήσεις ελέγχονται με τη σειρά που υποβάλλονται, μέχρι να τελειώσουν τα χρήματα. Εδώ μετράει η ταχύτητα.
Να είσαι έτοιμος από την πρώτη μέρα: χαρτιά, προσφορές, κωδικοί. Δημοφιλή προγράμματα «κλείνουν» σε λίγες ώρες ή μέρες.
Αναπτυξιακός Νόμος (ν. 4887/2022)
Εθνικός νόμος με «καθεστώτα» ενισχύσεων για μεγαλύτερες επενδύσεις: επιχορήγηση, φοροαπαλλαγή, leasing ή επιδότηση μισθών. Ανοίγει σε κύκλους με προθεσμίες.
Έχει ελάχιστο ύψος επένδυσης ανά μέγεθος επιχείρησης και συνήθως συγκριτική αξιολόγηση.
Απόφαση ένταξης
Η επίσημη έγκριση: το σχέδιό σου «εντάσσεται» και ξέρεις πόσα θα πάρεις. Από εδώ τρέχει ο χρόνος υλοποίησης.
Διάβασε τους όρους της: προθεσμίες, υποχρεώσεις δημοσιότητας, τι αλλαγές επιτρέπονται.
ΓΑΚ (Γενικός Απαλλακτικός Κανονισμός)
Κανόνες της ΕΕ για μεγαλύτερες ενισχύσεις χωρίς ειδική έγκριση από τις Βρυξέλλες. Περισσότερα χρήματα, αλλά αυστηρότεροι όροι.
Ο πιο σημαντικός όρος: δεν ξεκινάς την επένδυση (παραγγελίες, προκαταβολές, εργασίες) πριν υποβάλεις την αίτηση.
ΓΕΜΗ
Το Γενικό Εμπορικό Μητρώο, όπου είναι γραμμένες οι εταιρείες. Από εκεί βγαίνουν πιστοποιητικά εκπροσώπησης και μεταβολών.
Οι ατομικές επιχειρήσεις χωρίς εμπορική δραστηριότητα συχνά δεν είναι στο ΓΕΜΗ — δεν πειράζει, εκτός αν το ζητά η πρόσκληση.
ΔΥΠΑ
Η Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (πρώην ΟΑΕΔ). Τρέχει επιδοτήσεις προσλήψεων και προγράμματα για νέους ελεύθερους επαγγελματίες.
Οι επιδοτήσεις προσλήψεων συνήθως ζητούν ο εργαζόμενος να είναι γραμμένος στο μητρώο ανέργων.
ΕΑΤ (Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα)
Δημόσια τράπεζα που δεν δανείζει απευθείας: σχεδιάζει προγράμματα δανείων και εγγυήσεων που τρέχουν μέσω των εμπορικών τραπεζών.
Η αίτηση ξεκινά συνήθως από την πλατφόρμα της ΕΑΤ (kyc.hdb.gr) και ολοκληρώνεται στην τράπεζα.
ΕΜΕ (Ετήσιες Μονάδες Εργασίας)
Πώς μετράμε το προσωπικό: 1 ΕΜΕ = ένας εργαζόμενος πλήρους απασχόλησης για όλο τον χρόνο. Μερική ή εποχική απασχόληση μετράει ως κλάσμα.
Πολλά προγράμματα ζητούν ελάχιστες ΕΜΕ (π.χ. ≥1) ή βαθμολογούν τις νέες θέσεις εργασίας.
Ένσταση
Αν απορριφθείς ή πάρεις χαμηλό βαθμό, μπορείς να ζητήσεις επανεξέταση, συνήθως μέσα σε 10 ημέρες.
Η προθεσμία μετράει από την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων — μην τη χάσεις.
Ένταση ενίσχυσης (ποσοστό κάλυψης)
Το ποσοστό των εξόδων που καλύπτει η επιδότηση. Με 60% σε επένδυση 100.000€ παίρνεις 60.000€ και βάζεις 40.000€ εσύ.
Εξαρτάται από την περιοχή, το μέγεθος της επιχείρησης και τους κανόνες (de minimis ή ΓΑΚ).
Έντυπο Ε3
Το έντυπο της φορολογικής δήλωσης με τα οικονομικά της επιχείρησης (έσοδα, έξοδα, κέρδη). Από εδώ ελέγχουν συνήθως τζίρο και δραστηριότητα.
Κράτα έτοιμα τα Ε3 των τελευταίων χρήσεων σε PDF.
Έξυπνη εξειδίκευση (ΕΣΕΕ / RIS3)
Η λίστα με τους τομείς που θέλει να στηρίξει κάθε περιφέρεια (π.χ. τουρισμός, αγροδιατροφή, ψηφιακά). Πολλά προγράμματα πληρώνουν μόνο σχέδια που ταιριάζουν σε αυτούς.
Στην αίτηση συνήθως δηλώνεις σε ποιον τομέα «κουμπώνει» η επένδυσή σου.
Επιλέξιμες δαπάνες
Τα έξοδα που πληρώνει το πρόγραμμα (π.χ. μηχανήματα, λογισμικό, ανακαίνιση). Ό,τι δεν είναι στη λίστα το πληρώνεις μόνος σου.
Μέτρα και τα όρια: π.χ. «έως 30% για κτίρια». Συνήθως μετράνε μόνο έξοδα μετά την υποβολή της αίτησης.
ΕΣΠΑ
Το «καλάθι» με χρήματα της ΕΕ και του ελληνικού κράτους για το 2021–2027. Από εδώ βγαίνουν οι περισσότερες επιδοτήσεις για επιχειρήσεις.
Χωρίζεται σε προγράμματα: εθνικά (π.χ. «Ανταγωνιστικότητα», «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση») και 13 περιφερειακά. Κάθε πρόγραμμα βγάζει «προσκλήσεις» με δικούς τους όρους και προθεσμίες.
ΕΥΔ & Ενδιάμεσος Φορέας
Η ΕΥΔ (Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης) τρέχει το πρόγραμμα. Ο Ενδιάμεσος Φορέας (π.χ. ΕΦΕΠΑΕ) δέχεται αιτήσεις, απαντά σε ερωτήσεις και κάνει ελέγχους.
Οι ερωτήσεις προς τον φορέα (helpdesk) είναι δωρεάν. Χρησιμοποίησέ τες.
Ίδια συμμετοχή
Το μέρος της επένδυσης που βάζεις εσύ (από ταμείο, δάνειο ή αύξηση κεφαλαίου). Συχνά πρέπει να αποδείξεις ότι το έχεις.
Στην πράξη συνήθως πληρώνεις πρώτα όλο το ποσό και η επιδότηση έρχεται μετά. Υπολόγισε ταμειακές ανάγκες για 6–18 μήνες.
ΚΑΔ (Κωδικός Αριθμός Δραστηριότητας)
Ο κωδικός της δραστηριότητάς σου στην εφορία (ΑΑΔΕ). Κάθε πρόσκληση λέει ποιοι ΚΑΔ γίνονται δεκτοί και συχνά από πότε πρέπει να τον έχεις.
Τον βλέπεις στο Μητρώο & Επικοινωνία της ΑΑΔΕ. Ο πιο συχνός λόγος απόρριψης είναι λάθος ή καινούργιος ΚΑΔ.
ΚΑΠ (Κοινή Αγροτική Πολιτική)
Η αγροτική πολιτική της ΕΕ. Στην Ελλάδα εφαρμόζεται με το Στρατηγικό Σχέδιο ΚΑΠ 2023–2027: ενισχύσεις, νέοι αγρότες, σχέδια βελτίωσης, LEADER.
Οι αιτήσεις γίνονται κυρίως στο ΟΠΣΚΕ ή μέσω της ενιαίας αίτησης ενίσχυσης (ΕΑΕ).
Κατ' αποκοπή ποσό (lump sum)
Παίρνεις προκαθορισμένο ποσό για συμφωνημένα αποτελέσματα, χωρίς να δικαιολογείς κάθε τιμολόγιο.
Λιγότερη γραφειοκρατία, αλλά πρέπει να παραδώσεις αυτό που υποσχέθηκες.
Κινητήριο αποτέλεσμα
Η επιδότηση πρέπει να είναι ο λόγος που επενδύεις. Γι' αυτό έξοδα πριν την αίτηση συνήθως δεν μετράνε.
Ακόμα και μια προκαταβολή σε προμηθευτή πριν την αίτηση μπορεί να «κάψει» όλη την επένδυση.
Κλεισμένη διαχειριστική χρήση
Οικονομική χρονιά που έχει τελειώσει και έχει υποβληθεί η φορολογική δήλωση. Πολλά προγράμματα ζητούν 1–2 τέτοιες χρονιές.
Οι νέες επιχειρήσεις χωρίς κλεισμένη χρήση ψάχνουν προγράμματα για «νέες» ή «υπό σύσταση» επιχειρήσεις.
Κωδικοί TAXISnet
Οι κωδικοί της ΑΑΔΕ με τους οποίους μπαίνεις στις πλατφόρμες υποβολής (ΟΠΣΚΕ και άλλες).
Για εταιρεία χρειάζονται οι κωδικοί της εταιρείας ή του νόμιμου εκπροσώπου.
ΜμΕ (μικρομεσαίες επιχειρήσεις)
Πολύ μικρή: κάτω από 10 άτομα και τζίρος ή ενεργητικό έως 2 εκ.€. Μικρή: κάτω από 50 και έως 10 εκ.€. Μεσαία: κάτω από 250 και τζίρος έως 50 εκ.€ ή ενεργητικό έως 43 εκ.€.
Ορισμός της ΕΕ (Σύσταση 2003/361). Μετράνε και οι συνδεδεμένες ή συνεργαζόμενες επιχειρήσεις.
ΟΠΣΚΕ
Το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κρατικών Ενισχύσεων (app.opske.gr). Εδώ υποβάλλονται οι αιτήσεις των περισσότερων προγραμμάτων ΕΣΠΑ και ΚΑΠ. Μπαίνεις με TAXISnet.
Κάποια προγράμματα έχουν δικές τους πλατφόρμες (π.χ. ο Αναπτυξιακός Νόμος, η ΔΥΠΑ, οι τράπεζες για τα δάνεια).
Παράταση
Μετάθεση της προθεσμίας. Στην Ελλάδα γίνεται συχνά, αλλά μην το βασίζεις. Ελέγχουμε καθημερινά και ενημερώνουμε τις ημερομηνίες.
Οι παρατάσεις ανακοινώνονται συχνά τις τελευταίες μέρες, με τροποποίηση της πρόσκλησης.
Προδημοσίευση
Πρώτη εκδοχή μιας πρόσκλησης, για να προετοιμαστείς. Αιτήσεις δεν γίνονται ακόμα και οι όροι μπορεί να αλλάξουν.
Καλή στιγμή για να ελέγξεις ΚΑΔ, να ζητήσεις προσφορές από προμηθευτές και να μαζέψεις χαρτιά.
Προκαταβολή & εγγυητική επιστολή
Κάποια προγράμματα δίνουν μέρος της επιδότησης από πριν. Για να το πάρεις, η τράπεζα εκδίδει εγγυητική επιστολή, που κοστίζει.
Υπολόγισε την προμήθεια της τράπεζας και ότι το ποσό της εγγυητικής «δεσμεύει» πιστωτικό όριο.
Πρόσκληση (προκήρυξη)
Το επίσημο κείμενο που ανοίγει ένα πρόγραμμα: ποιος κάνει αίτηση, τι πληρώνει και μέχρι πότε. Αυτό ισχύει πάντα, όχι οι περιλήψεις.
Συνήθως είναι ένα PDF 50–150 σελίδων με παραρτήματα (λίστα ΚΑΔ, δικαιολογητικά, κριτήρια). Αν κάτι εδώ διαφέρει από την πρόσκληση, ισχύει η πρόσκληση.
ΠΣ-Αν (πλατφόρμα Αναπτυξιακού Νόμου)
Η πλατφόρμα του Υπουργείου Ανάπτυξης για τα σχέδια του Αναπτυξιακού Νόμου (opsan.mindev.gov.gr).
Παλαιότερα οι αιτήσεις γίνονταν στο ΠΣΚΕ (ependyseis.gr/mis).
Συγκριτική αξιολόγηση
Όλες οι αιτήσεις βαθμολογούνται μαζί μετά τη λήξη και χρηματοδοτούνται οι καλύτερες. Δεν κερδίζεις κάτι αν υποβάλεις πρώτος.
Κερδίζεις με καλύτερο φάκελο: διάβασε τα κριτήρια βαθμολογίας στην πρόσκληση και σχεδίασε την επένδυση γύρω τους.
Συγχρηματοδοτούμενο δάνειο (άτοκο μέρος)
Δάνειο όπου μέρος των χρημάτων (π.χ. 40%) το βάζει το δημόσιο χωρίς τόκο και το υπόλοιπο η τράπεζα. Έτσι ο συνολικός τόκος πέφτει πολύ.
Τα προγράμματα ΤΕΠΙΧ της ΕΑΤ λειτουργούν έτσι. Ανοίγουν και κλείνουν ανάλογα με τα διαθέσιμα κεφάλαια.
Συμμετοχή στο κεφάλαιο (equity)
Ένα ταμείο βάζει χρήματα και παίρνει μερίδιο της εταιρείας σου. Δεν επιστρέφονται σαν δάνειο, αλλά μοιράζεσαι την ιδιοκτησία.
Ταιριάζει σε startups με μεγάλη προοπτική ανάπτυξης, όχι σε κάθε επιχείρηση.
Συνδεδεμένες / συνεργαζόμενες επιχειρήσεις
Αν εσύ ή η εταιρεία σου έχετε 25% ή περισσότερο σε άλλη επιχείρηση, τα άτομα και ο τζίρος της μπορεί να προστεθούν στα δικά σου.
Αυτό αλλάζει το μέγεθός σου (π.χ. από μικρή σε μεσαία) και το όριο de minimis.
Ταμείο Εγγυοδοσίας
Το δημόσιο (μέσω της ΕΑΤ) εγγυάται μέρος του δανείου σου, άρα η τράπεζα ζητά λιγότερες εξασφαλίσεις. Το δάνειο το επιστρέφεις κανονικά.
Η τράπεζα αποφασίζει αν θα σε δανείσει. Η εγγύηση βοηθά, δεν εξασφαλίζει έγκριση.
Υπερδέσμευση
Όταν το πρόγραμμα παίρνει επιπλέον χρήματα για να εγκρίνει περισσότερες αιτήσεις από όσες χωρούσε αρχικά.
Γι' αυτό αξίζει να κάνεις αίτηση ακόμα κι αν οι αιτήσεις έχουν ξεπεράσει τον προϋπολογισμό.
Υποχρεώσεις μετά την ολοκλήρωση
Μετά την πληρωμή συνήθως κρατάς την επένδυση και τις θέσεις εργασίας για 3–5 χρόνια. Αλλιώς μπορεί να επιστρέψεις χρήματα.
Μην πουλήσεις εξοπλισμό ή αλλάξεις έδρα χωρίς έγκριση σε αυτό το διάστημα.
Φορολογική & ασφαλιστική ενημερότητα
Βεβαιώσεις ότι δεν χρωστάς (ή είσαι σε ρύθμιση) στην εφορία και στον e-ΕΦΚΑ. Χρειάζονται σχεδόν πάντα, συχνά και για να πληρωθείς.
Βγαίνουν online από το myAADE και τον e-ΕΦΚΑ μέσα σε λίγα λεπτά, αν δεν υπάρχουν οφειλές.
Φορολογική απαλλαγή
Αντί για χρήματα, δεν πληρώνεις φόρο εισοδήματος μέχρι ένα ποσό. Αξίζει μόνο αν η επιχείρηση έχει κέρδη.
Συνήθως αξιοποιείται σε βάθος κάποιων ετών μετά την ολοκλήρωση της επένδυσης.
Χάρτης περιφερειακών ενισχύσεων
Ο χάρτης της ΕΕ που ορίζει το μέγιστο ποσοστό ενίσχυσης ανά περιοχή για το 2022–2027. Οι μικρότερες επιχειρήσεις παίρνουν επιπλέον μονάδες.
Γι' αυτό η ίδια επένδυση μπορεί να πάρει άλλο ποσοστό σε άλλη περιφέρεια.
Δεν βρέθηκε όρος.